Na Jasnej Górze o katastrofie smoleńskiej w 1. rocznicę tego dramatu przypominają wielkie tablice ze zdjęciami osób, które zginęły 10 kwietnia 2010 r. Fotografie umieszczone są na murach klasztornych - od strony bramy Jana Pawła II oraz przed wejściem do Kaplicy Cudownego Obrazu Matki Bożej. Przed tablicami ustawione są biało-czerwone kwiaty, a pielgrzymi zapalają znicze.
Do zdjęć ofiar katastrofy smoleńskiej nawiązał abp Andrzej Dzięga, metropolita szczecińsko-kamieński, który modlił się 9 kwietnia na Jasnej Górze wraz z maturzystami. W kazaniu mówił: - Zobaczyłeś na pewno 96 twarzy, 96 imion i nazwisk. Każdy z tych ludzi jedyny i niepowtarzalny. Każdy z nich po swojemu pielgrzymował, po swojemu dogadywał się z Bogiem albo z Bogiem się targował i każdy z nich przed Bogiem już stanął. Ale każdy z nich wśród swoich życiowych dróg, które rozpoznawał jako ważne, miał także polskie drogi, a polskie drogi to są Boże drogi.
Obchody 1. rocznicy katastrofy smoleńskiej 10 kwietnia odbywały się na Jasnej Górze pod hasłem: „Pamięć i wdzięczność”. Przez cały dzień odprawiane były Msze św. w intencji ofiar katastrofy. Przeor Jasnej Góry o. Roman Majewski w Kaplicy Cudownego Obrazu Matki Bożej przewodniczył Mszy św. w intencji śp. Janusza Kochanowskiego i wszystkich ofiar katastrofy smoleńskiej. Obecna była Ewa Kochanowska, żona tragicznie zmarłego rzecznika praw obywatelskich, oraz ich dzieci - Marta i Mateusz. W homilii o. Majewski odniósł się do zmiany tablicy pamiątkowej w Smoleńsku. - To rosyjska prowokacja, to nóż wbity w serce narodu - mówił. - Czy my żyjemy w jakimś amoku narodowym? Czy we mgle smoleńskiej?
Ojciec Przeor przeczytał list, który w przeddzień katastrofy smoleńskiej napisał Janusz Kochanowski do rosyjskiego rzecznika praw obywatelskich. Wzywał w nim, by narody polski i rosyjski wspólnie dążyły do odkrycia prawdy, by zło nazywały złem i ścigały zbrodniarzy. Apelował, by Katyń stał się symbolicznym miejscem pojednania polsko-rosyjskiego.
- Ale komuś się nie podobają słowa „ludobójstwo” i „Katyń”, skoro tablica została zmieniona - mówił o. Majewski. - Panie Januszu Kochanowski, to odpowiedź na Pana list. Na Pana prośbę o prawdę historyczną. Ale nie tylko Rosjanie boją się tej prawdy. Niektórzy Polacy też się jej obawiają, bo bliżej im do Moskwy niż do Warszawy.
Przeor Jasnej Góry mówił też o fragmencie rozbitego samolotu, który stał się elementem sukni nałożonej na Cudowny Obraz. - Polacy kłócą się o pomniki, a to jest pierwszy i najważniejszy pomnik katastrofy smoleńskiej - mówił o. Majewski. - Tu jest obecna modlitwa i tu jest solidarność z ludźmi, którzy dążą do prawdy.
Po kazaniu córka Janusza Kochanowskiego odczytała imiona i nazwiska wszystkich ofiar katastrofy smoleńskiej. Na koniec odśpiewano Hymn narodowy.
W stałej codziennej porze sprawowania Mszy św. za Ojczyznę, o godz. 15.30, również modlono się w intencji śp. Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego i jego małżonki Marii oraz wszystkich ofiar katastrofy smoleńskiej. Mszy św. przewodniczył o. Nikodem Kilnar. Jasnogórska organistka Alicja Gołaszewska, autorka m.in. słynnej pieśni „Czarna Madonna”, skomponowała wzruszającą pieśń dedykowaną pamięci ofiar Smoleńska, którą odśpiewała na zakończenie Eucharystii.
Kolejnej Mszy św. w intencjach ofiar katastrofy smoleńskiej przewodniczył w Bazylice Jasnogórskiej o. Dariusz Cichor, definitor generalny Zakonu Paulinów. Przy ołtarzu ustawiono fotografię Pary Prezydenckiej. - Z pamięci o nich wyłania się wyzwanie dla nas: kochajcie Ojczyznę, ale róbcie to z duchem Chrystusowym w sercu. Pracujcie nie tylko dla siebie, nie tylko dla „tu” i „teraz”, nie żeby ciekawie przeżyć jedynie własną egzystencję i nie troszczyć się o nic więcej, ale pracujcie dla przyszłości, dla przyszłych pokoleń, które przyjdą i z wdzięcznością będą wspominać ofiarę również Waszego życia - podkreślił o. Cichor.
O. Jan Golonka, kustosz Zbiorów Sztuki Wotywnej, poinformował, że Jasna Góra chce uczcić pamięć 96 ofiar katastrofy smoleńskiej specjalną płaskorzeźbą epitafijną, na której zostaną umieszczone wszystkie nazwiska ofiar.
Po Eucharystii rozpoczęło się misterium pasyjne „Pamięć i wdzięczność ofiarom katastrofy smoleńskiej” w wykonaniu Jasnogórskiego Zespołu Wokalnego „Camerata” pod dyrekcją Jarosława Jasiury. Na organach grał Tadeusz Barylski.