KS. PIOTR NOWOSIELSKI: - Księże Profesorze, jest Ksiądz długoletnim duszpasterzem rodzin na terenie archidiecezji wrocławskiej, proszę nam powiedzieć, czy z perspektywy tych lat można wyróżnić okresy, kiedy ta pomoc rodzinie jest mniej, lub bardziej potrzebna, czy też rodzina ciągle potrzebuje pomocy?

KS. STANISŁAW PASZKOWSKI: - Myślę, że jednak coraz bardziej narasta problem konfliktów i trudności, które rodzina przeżywa. Okres transformacji, okres wolności, owszem wprowadza szeroką wolność, ale za tą wolnością nie zawsze idzie odpowiedzialność. Dlatego różne prądy, które się pojawiają, tworzą często kontrę dla rodziny, a tym samym powodują to, że rodzina często przeżywa głębokie kryzysy. To narasta z latami. Jeszcze 10 lat temu, w poradniach było dużo mniej ludzi, było mniejsze nimi zainteresowanie. W tej chwili, tych kłopotów, problemów jest bardzo dużo. Więź małżeńska, brak komunikacji, problemy wychowawcze i in. Z tego powodu Kościół chce być bliżej rodziny, otwierać przed nimi nową ofertę, aby im po prostu pomóc. Wśród tych problemów najważniejszym jest chyba brak jedności małżeńskiej. Tu najbardziej narastają problemy, prowadząc często do rozwodów. Z drugiej strony narasta ilość małżeństw mających kłopoty i problemy z poczęciem dziecka. W tej dziedzinie duszpasterstwo też musi się otworzyć, aby nieść takim małżonkom pomoc. Z jednej strony jest tu pomocą adopcja, a z drugiej nowy nurt w służbie rodziny, popieranie naprotechnologii, wspierania powstawania takich ośrodków, które będą ją praktykowały. Kolejnym problemem jest pogłębienie duchowości małżeńskiej. Tutaj widzimy, że małżeństwa coraz bardziej wyobcowują się religijnie, coraz więcej jest małżonków bardzo „letnich”, gdy chodzi o wiarę. I tu jest duże zadanie pomocy ze strony ruchów, grup religijnych, czy też powołania do życia przez Kościół nowych form pomocy w pogłębianiu religijności, duchowości małżeństw i rodzin.

- Proszę o wyjaśnienie jaka jest różnica między Poradnią Rodzinną, a Specjalistyczną Poradnią Rodzinną.

- Poradnictwo rodzinne powinno towarzyszyć małżeństwom na różnych etapach ich rozwoju. Tym samym te podstawowe Poradnie Parafialne, mają trzy zasadnicze zadania. Pierwszym jest promocja małżeństwa i rodziny, jako powołania, które prowadzi do szczęścia. Drugim aspektem jest pomoc małżonkom w rozwiązywaniu problemów, konfliktów, trudności. Takim zadaniem jest też pomoc w trudnościach wychowawczych. Trzecim zadaniem jest nauczanie metody naturalnego planowania rodziny. I to te Poradnie realizują. Kiedy zaś dochodzi do sytuacji, że jakiś problem narasta, wtedy potrzeba nam specjalisty, który w takim momencie poda rękę. Zazwyczaj poradnia parafialna nie ma takiego specjalisty, który mógłby pośpieszyć z pomocą, dlatego wtedy droga wiedzie do Poradni Specjalistycznej, w której pracują specjaliści z poszczególnych dziedzin nauki, do których kierowani są ludzie z naszych parafii. Dlatego ważnym jest aby były takie miejsca, do których możemy małżonków odesłać, miejsca w których możemy im coś nowego zaproponować, abyśmy w tych konfliktach mogli im konkretnie pomóc. I to jest ten drugi etap poradnictwa.

- Wśród specjalistów legnickiej Poradni Specjalistycznej znaleźli się mediatorzy. To jakaś nowa forma pomocy kierowana pod adresem rodzin?

- Tak, mediatorzy to nowa kategoria specjalistów. Mediacja ma tu coś z terapii. Przy czym warto rozróżnić dwa rodzaje mediacji: Mediacje prawnicze, sądowe, które polegają na tym, że sąd odsyła małżonków, wobec których orzeka rozwód do mediatora, aby przed nim zostały uzgodnione sprawy związane chociażby z podziałem majątku. Kiedy to się dokona, wtedy wracają do sądu i zapada wyrok, te sprawy między małżonkami są już rozwiązane. U nas mediacja polega na czymś innym. My, staramy się pomóc tym małżonkom, którzy noszą się np. z zamiarem wystąpienia o rozwód, ale mają jeszcze wątpliwości, myślą o jakimś sposobie uratowania małżeństwa, wtedy mediator z naszej Poradni stara się pokazać możliwość uratowania związku. Wtedy, w rozmowie pragnie doprowadzić ich do takiej decyzji, aby małżonkowie zechcieli podjąć pracę nad sobą, aby przez to uratować małżeństwo. Prowadzi więc z nimi rozmowy, stara się dotrzeć do przyczyny problemu, doprowadzić małżonków do głębszej komunikacji między nimi, a jeśli jest potrzebna jakaś terapia, kieruje do terapeuty. Dlatego ta mediacja jest ważna, bo czasem okazuje się że małżonków dzieli sposób patrzenia na życie, na swoje małżeństwo, na swoje zadania, wtedy mediator próbuje otworzyć ich na siebie, żeby zaczęli ze sobą rozmawiać, pokazać że można się w tych dziedzinach dogadać i dojść do porozumienia. Dlatego też widzimy że dużo ludzi przychodzi i chce z mediacji korzystać.

- Księże Profesorze, a czy zdarzają się takie momenty, że prosi o pomoc ktoś, kto opiekuje się osobą chorą, starszą, niedołężną, że ofiaruje mu swój czas, siły, a spotyka się np. z agresją ze strony takiej osoby, niezrozumieniem, albo zarzutami, że się ją okrada, itp. Takie reakcje mają miejsce np. przy chorobach związanych z miażdżycą, czy demencją...

- Tak. Zdarzają się takie sytuacje i przedstawiciele rodzin pojawiają się w naszych poradniach. Dlatego zatrudniamy psychologów z odpowiednim przygotowaniem, aby tym osobom wyjaśnić, pokazać dlaczego tak się dzieje i odpowiednio poprowadzić. Tak więc tematyka opieki nad różnymi pokoleniami w rodzinie jest również w życiu poradni obecna. Jeśli zaś taka opieka nad starszą już mamą, czy tatą, zaczyna przerastać siły ich opiekunów, wtedy też pracownicy poradni podpowiadają; „wszystko co zrobiliście do tej pory, zrobiliście z miłością dla tej osoby, ale na tym obecnym etapie choroby, wymaga ona opieki bardziej specjalistycznej”. I szuka się najlepszego rozwiązania.

- Co jest największą radością dla Księdza w pracy w zakresie duszpasterstwa rodzin, a jakie smutki jej towarzyszą?

- Dla mnie osobiście największą radością jest moment, kiedy małżonkowie do nas przychodzą, kiedy dzielą się swoimi problemami i możemy zacząć szukać rozwiązań. A kolejnym, jest moment kiedy przychodzą podziękować za znalezioną pomoc, za to że podaliśmy rękę. To najbardziej objawia się w naszym Ośrodku Adopcyjnym, kiedy przychodzą z dzieckiem, pokazują je i cieszą się że mogą je wychowywać.
Smutki nasze, to z jednej strony brak funduszy na zatrudnianie na stałe różnych specjalistów z poszczególnych dziedzin, Tym samym ich praca oparta jest na wolontariacie. A z drugiej strony, to także brak zrozumienia istoty pracy poradni nawet ze strony księży. Często pokutuje wśród nich przekonanie, że poradnictwo jest tylko dla narzeczonych. Tym samym, nie dostrzegają tej całej gamy problemów z jakim boryka się współczesna rodzina. Próbujemy zmieniać to myślenie, już na poziomie seminarium, omawiając z klerykami tą szeroką gamę zagadnień, jakie powinniśmy podjąć, z którymi będą się stykać w przyszłości.

* * *

Dyżury w Specjalistycznej Poradni Rodzinnej im. św. Józefa przy Stowarzyszeniu Rodzin Katolickich Diecezji Legnickiej
Legnica, ul. Witelona 3 (wejście od ul. św. Piotra)
tel. 76 7213452, www.rodzina.diecezja.legnica.pl, srk@diecezja.legnica.pl

Doradca życia rodzinnego: I środa m-ca 15.30-17.30, I piątek i II czwartek m-ca 16.00-18.00, IV czwartek m-ca 17.00-18.00
Doradca życia rodzinnego - mediator: III wtorek i III czwartek m-ca 17.15-18.15
Lekarz: II wtorek m-ca 16.00-17.00, III środa m-ca 18.30-19.30
Mediator: II i IV piątek m-ca 16.00-18.00
Pedagog specjalny: I czwartek m-ca 16.00-17.00, IV środa m-ca 16.00-18.00
Prawnik kościelny - duszpasterz: II wtorek m-ca 14.00-15.30, II i IV piątek m-ca 16.00-18.00
Psycholog: I, II, III i IV wtorek m-ca 17.30-18.30, I i III środa m-ca 16.00-18.00
Psycholog - duszpasterz: III środa m-ca 16.00-17.00
Psycholog - mediator: II środa i III czwartek m-ca 16.30-17.30
Psycholog - terapeuta uzależnień: III piątek m-ca 16.00-18.00
UWAGA: Rejestracja odbywa się bezpośrednio u specjalistów (pierwsze pół godziny dyżuru, osobiście lub pod tel. 76-721-34-52).Poradnia czynna w dni powszednie od I do IV tygodnia miesiąca włącznie. Poradnia nieczynna w święta oraz w lipcu i w sierpniu. Porady udzielane są bezpłatnie.