Zakon Bonifratrów (Dobrych Braci) założony przez św. Jana Bożego w Hiszpanii w połowie XVI wieku szybko dotarł do Rzeczypospolitej. Początki działalności bonifratrów na ziemiach polskich miały miejsce w ówczesnej diecezji krakowskiej. Pierwszy klasztor tego zakonu został ufundowany w Krakowie, u zbiegu ul. św. Marka i ul. św. Jana, przez mieszczanina Waleriana Montelupiego w 1609 r. Pierwszy bonifraterski szpital (dla chorych psychicznie) powstał zaś w 1611 r. w Zebrzydowicach, dzięki fundacji Mikołaja Zebrzydowskiego. Wcześniej, w 1608 r. polski dwór królewski zapoznał się już z działalnością tego zakonu dzięki temu, iż jeden z braci przybył leczyć Zygmunta III. Pozostałe dwa domy bonifratrów w diecezji krakowskiej - w Zakopanem i w Konarach - powstały dopiero w XX w.
Działalność bonifratrów opiera się na niesieniu pomocy potrzebującym. Szczególnym charyzmatem tego zgromadzenia jest szpitalnictwo. Bracia poza ślubami czystości, posłuszeństwa i ubóstwa składają dodatkowo ślub szpitalnictwa - gotowości niesienia pomocy ludziom w każdych warunkach.

„Głodnych nasyca dobrami” (Łk 1,53)

Bonifratrzy prowadzą domy opieki społecznej. W Konarach mieści się Dom Pomocy dla Mężczyzn z Niedorozwojem Umysłowym. Staraniem kolejnych przeorów udało się przekształcić mały budynek w prężny ośrodek i zmienić nastawienie okolicznych mieszkańców, którzy początkowo nie akceptowali sąsiedztwa chorych umysłowo. Dom prowadzony jest we współpracy z Wojewódzkim Zespołem Pomocy Społecznej. W Konarach mieści się także Centrum Warsztatowo-Rehabilitacyjne wraz ze Stacją Opieki Socjalnej, które ma za zadanie włączać do społeczności życiowych rozbitków poprzez zajęcia artystyczne. Działa tam także Ośrodek Pomocy w Rodzinie dla poszkodowanych matek z dziećmi.
Dom Pomocy Społecznej w Zebrzydowicach, prowadzony również we współpracy z Wojewódzkim Zespołem Pomocy Społecznej, zajmuje się rehabilitacją i opieką nad mężczyznami upośledzonymi intelektualnie oraz nad przewlekle chorymi umysłowo.

„I wysłał ich, aby głosili królestwo Boże i uzdrawiali chorych” (Łk 9,2)

Na terenie archidiecezji krakowskiej działa Szpital Bonifratrów św. Jana Bożego w Krakowie. Bonifratrzy służą w nim chorym mając do dyspozycji najnowocześniejszy sprzęt medyczny. Pracują tu także znani specjaliści związani z Uniwersytetem Jagiellońskim. Szpital ten był pierwszym niepaństwowym szpitalem w Polsce po 1989 r. Działa tutaj jedyny w Polsce południowej oddział naczyniowy na poziomie klinicznym. Pozostałe oddziały to: chirurgii ogólnej, chorób wewnętrznych i angiologii, anestezjologii i intensywnej terapii. By leczyć się w tym wysokiej klasy szpitalu wystarczy zwykłe skierowanie od lekarza specjalisty i ubezpieczenie zdrowotne bez dodatkowych opłat. Działają tu ponadto poradnie specjalistyczne oraz diagnostyka, gdzie można skorzystać z usług odpłatnych.
W szpitalu miłosierdzie czynią nie tylko zakonnicy. Prowadzony tutaj wolontariat i coroczna akcja dobroczynna „Dni Samarytańskie” pozwalają włączyć się w ewangeliczną pomoc bliźnim także osobom świeckim. Bonifratrzy podkreślają, że opieka nad chorymi i cierpiącymi uczy ludzi zdrowych właściwego podejścia do życia oraz zbliża do Boga.

Ich owoce będą służyć za pokarm, a ich liście za lekarstwo” (Ez 47,12)

Jedną z najbardziej znanych form działalności bonifratrów jest ziołolecznictwo. Tradycje ziołolecznicze w zakonie biorą się z tego, że kiedy zgromadzenie rozpoczynało swoją działalność, nie znano nowoczesnej medycyny i wiele schorzeń można było leczyć jedynie za pomocą leczniczych roślin. Zdobytą przez wieki wiedzę fitoterapeutyczną zachowano w zakonie, pomimo rozwoju farmacji. Pogłębiana jest ona do dziś. Na terenie archidiecezji krakowskiej działają trzy apteki bonifratrów: w Krakowie, w Kalwarii Zebrzydowskiej oraz w Zakopanem. Cieszą się one popularnością, a sprzedawane w nich specyfiki są uznawane za niezwykle skuteczne.
Swoje posłannictwo Dobrzy Bracia realizują narażając często własne życie. Warto wspomnieć, że tylko w Hiszpanii podczas 12 epidemi w XIX w. umarło, niosąc pomoc chorym, aż 200 braci. Dziś, kiedy w Europie wielkie epidemie nie mają już miejsca, bonifratrzy nadal prowadzą swoje dzieła, tyle że o innym profilu. Owocem tej działalności jest wiele uratowanych istnień ludzkich. Należy jednak wspomnieć, że niesienie pomocy bliźniemu to przede wszystkim droga duchowa - doskonalenie sumienia i realizacja przykazań Bożych. Szpitalnictwo może więc być drogą do zbawienia.
Informacje o wolontariacie można uzyskać pod adresem: wolontariat@bonifratrzy.krakow.pl, zaś osoby czujące powołanie do życia bonifraterskiego mogą kontaktować się przez adres promotor@bonifratrzy.pl.

Bonifratrzy w archidjecezji krakowskiej i ich dzieła:
Kalwaria Zebrzydowska, Zebrzydowice 1, tel. 0-33 876 65 60
Dom Pomocy Społecznej dla Dorosłych;
apteka farmaceutyczna (ul.3 Maja 7);
gospodarstwo rolne

Kraków, ul. Krakowska 48,
tel. 0-12 430 61 22
Szpital św. Jana de Grande;
ziołolecznictwo;
apteka farmaceutyczna
Świątniki Górne, Konary-Zielona 21,
tel. 0-12 270 40 02
Dom Pomocy Społecznej dla Dorosłych (dla ofiar przemocy w domu - matki z dziećmi); warsztat terapii zajęciowej; Środowiskowy Dom Samopomocowy; Ośrodek Pomocy Rodzinie

Zakopane, ul. Krzeptówki 64,
tel. 0-18 207 09 09
Dom rekolekcyjno-wypoczynkowy;
apteka farmaceutyczna