Reklama

Niedziela na Podbeskidziu

Wyjątkowy witraż

W Krakowie pokazano witraż z Bielska-Białej.

Niedziela bielsko-żywiecka 11/2020, str. VIII

[ TEMATY ]

Kraków

Bielsko‑Biała

witraż

Stare Bielsko

Ks. Szymon Tracz

Witraż ze Starego Bielska wśród innych obiektów

Wybierając się do Krakowa, warto zatrzymać się w Muzeum Narodowym. Tam znajduje się nowa wystawa: „Cud światła. Średniowieczne witraże w Polsce”, którą poświęcono kilkudziesięciu kwaterom witrażowym.

Wśród nich znalazł się witraż maswerkowy z kościoła św. Stanisława w Starym Bielsku. Dzieło pochodzi z XV wieku i jest jedynym takim zachowanym w naszej diecezji. – Odkryty niedawno w maswerku gotyckiego okna witraż w Starym Bielsku jest prawdziwym rarytasem, jedynym zachowanym średniowiecznym przeszkleniem, jakie dotrwało na terenie diecezji bielsko-żywieckiej do naszych czasów – podkreśla diecezjalny konserwator architektury i sztuki sakralnej ks. dr Szymon Tracz. Dodaje, że w prezentowanych witrażach uderza niezwykła precyzja rysunku oraz kompozycji kwater, które na co dzień nie były widoczne, gdyż często znajdowały się wysoko – ponad głowami modlących się w kościele.

Reklama

Na wystawie można również zobaczyć przedmioty, którymi wykonywano przeszklenia, rysunki artystów oraz pierwszych konserwatorów dzieł sztuki z XIX wieku, gotyckie ornaty i inne obiekty. Wystawa będzie czynna do 26 lipca br.

2020-03-10 10:34

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Szkiełka, które powstają z serca

Niedziela łódzka 49/2018, str. I, IV-V

[ TEMATY ]

witraż

Maria Niedziela

Ks. Tadeusz Zurawski SBD

– Ta praca mnie trzyma i daje ogromną radość – to moja pasja, moje hobby – mówi ks. Tadeusz Żurawski SBD, który od ponad półwiecza wykonuje witraże. I tę pasję widać. Nie tylko w opowieściach tego niezwykłego kapłana, ale też w jego pracowni, której dusza przyciąga, a wiszące tu projekty nie pozwalają oderwać oczu

Widać też ogromną wrażliwość księdza, który dopasowuje i skleja te kolorowe szkiełka, według projektów ks. Wincentego Kiliana, ks. Tadeusza Furdyny i wielu innych, w prawdziwe perełki i nadaje im życie. Wykonane przez niego witraże ozdabiają nie tylko łódzkie kościoły, ale też katedrę w Kijowie, świątynie w Wilnie czy Bratysławie, kaplicę prymasowską w Warszawie czy kaplicę w pałacu biskupów łódzkich.

Ksiądz jest też konserwatorem witraży – przeprowadza renowację okien kościoła Ojców Jezuitów, a kilka lat temu naprawiał witraże zrobione ponad sto lat temu przez Francuzów na Samoa. Słuchając księdza, aż trudno uwierzyć, że ten pogodny, tak ciepły i otwarty człowiek, ma tak bolesną historię życia. A przecież zanim zaczęły się witraże, była ucieczka i cała trauma Wołynia. Ziemi, której nie zapomniał. Stąd w jego pracowni tylu uczniów pochodzących z Kresów. I wyjazdy na Kresy.

Witraże

Święci Wojciech, św. Stanisław i św. Andrzej Bobola z kościoła w Anglii, abstrakcyjny witraż z Duchem Świętym z kaplicy biskupów łódzkich czy wizja nieba z Jeruzalem, z aniołami i świętymi, a po drugiej stronie wizja ziemskiego padołu, płaczu. – Takie ziemskie Jeruzalem, pełne nieraz zbrodni, płaczu, ale i świętości – taka wizja ks. Furdyny – mówi i pokazuje mi kolejne projekty.

Jeden z najstarszych z kościoła Matki Bożej Różańcowej na Stokach czy św. Franciszek z ptaszkami i przyrodą z Jasła. A potem anioły z kontuszami i witraże z kaplicy prymasowskiej. To wszystko można odkryć w niewielkiej pracowni. A ksiądz uśmiecha się i mówi, że choć najlepiej tworzy do projektów innych, to czasem także sam projektuje. – Na podstawie Glorii Berniniego potrafię już Ducha św. odtworzyć – przyznaje.

Produkcja

Jak powstają witraże? Najpierw musi być projekt w „dziesiątce” – to, jak tłumaczy ks. Żurawski – wielkość zdjęcia. Na jej podstawie powstaje karton, potem szablony. Na każde szkiełko osobny. Potem wycina się odpowiedni kolor szkła, nakleja na taflę szklaną (robi to cioteczna siostra księdza – także wołynianka), potem jest konturowanie, platynowanie i piec. W jednym pomieszczeniu są maszyny do produkcji ramek ołowianych, tu odlewa się pręty. Stoją też piece – różnej wielkości. Witraże układa się na blachach i wypala w temperaturze 500 stopni. Jest też malarnia, gdzie – jak mówi ks. Tadeusz – można zrobić wszystkie podmalunki. Witraż dzieli się na kwatery w specjalnych ramach i transportuje na miejsce – do montażu. Żmudna, ale też ciekawa i twórcza praca. Na postawie jednego kartonu można zrobić bowiem zupełnie różne witraże.

Przez pracownię przeszło kilkunastu uczniów, zwłaszcza z Wołynia, teraz pracuje tu osoba z Żytomierza. Ksiądz śmieje się, że niektórych swoich uczniów już pożenił, a teraz chrzci dzieci.

Nauka

Salezjanin, który smykałkę do projektowania i plastycznych dzieł miał już wcześniej, witrażami zainteresował się krótko po święceniach. – Ks. Wincenty Kilian, malarz i projektant witraży, zaproponował mi otworzenie pracowni w Lutomiersku. Z rzemiosłem artystycznym, jakim jest witrażownictwo, zapoznałem się w pracowni Józefa Olszewskiego, witrażysty z Warszawy – opowiada. – Praktykowałem u niego, tam poznałem wiele różnych tajników związanych z produkcją witraży, ale też studiowałem pięć lat historię sztuki na ATK– dodaje.

Od 1966 r. robi to, co do tej pory. Przyznaje, że w świecie sztuki czuje się swobodnie, ale choć proponowano mu, by uczył, nie zgodził się. – Wolę robić witraże – podkreśla. Przez ponad 50 lat wykonał ich setki. Wylicza kolejne miejscowości i kościoły – Wolbórz, Kraków, Radom.

– Zakon daje mi wszystko, co potrzebne do życia, a ja odpłacam swoim talentem – mówi. Opowiada tak, że po kilku chwilach jest w stanie rozróżnić projekty Furdyny od Kiliana. Ks. Kilian projektował realistycznie, dokładnie, obrazkowo, prace ks. Furdyny są nowoczesne, stylizowane. – To rzeczywistość stworzona, nowa jakość, jego widzenie – jak mówi ks. Tadeusz. A jego projekty? – Ograniczam się tylko do projektowania witraży dekoracyjnych, symbolicznych. Figuralne witraże projektują mi dobrzy malarze. Dawniej byli to ks. Kilian i ks. Furdyna, a obecnie – Remigia Litwinowicz, Joanna Stefańska i Jan Dominikowski – tłumaczy.

W pracowni ma zawsze do pomocy wolontariuszy, pomaga im też wspomniana siostra cioteczna. Oprócz nowych dzieł restaurowane są tu witraże zabytkowe od jezuitów i z innych miejsc. – Sztuka tworzenia witraży współtworzy czas sakralny, przenosi w świat nieprzemijających wartości – mówi. Pokazuje też zdjęcia z finalnych prac – montaży witraży w kościołach. Ale nie tylko do świątyń trafiają te kolorowe szkiełka złożone w całość. Sala balowa w łódzkiej Akademii Muzycznej – dawnym pałacu Poznańskiego – to także jego dzieło albo stojące czy naścienne witraże w klasztorach, czy domach prywatnych. Niezwykle urokliwe, bo grające światłem.

Choroba

Ksiądz robi je z pasją i sercem. Choć przecież mógłby powiedzieć sobie – stop. I miałby prawo, ale nie przestaje. Tak, jak głosić kazania o Wołyniu czy dawać świadectwo swojego cudownego uzdrowienia. Pokazuje fotografie swojej twarzy z czerniakiem. Rak zaatakował całe oko. Nie dotarł do mózgu, bo jakoby lekarze go zabezpieczyli specjalną siatką. Jednak na oku utworzył się nieoperowany guz, który wkrótce miał zaatakować też drugie oko – takie były rokowania. Była chemia, ale też modlitwa.

– Pan Bóg działa przez ludzi i ma swoich aniołów – opowiada ksiądz. – Mój współpracownik spod Nowogradu Wołyńskiego przywiózł mi jaskółcze ziele i zachęcił do metody ashkara – dodaje. Były też spotkania z charyzmatykami u pasjonistów. – Wierzę, że Bóg zadziałał przez te niemedyczne metody, bo narośl zaczęła odpadać, lekarze byli zdziwieni, uznali, że to cud, ja też tak uważam – stwierdza. Po chorobie pozostał mu oczodół i widzenie jak przez mgłę, ale zyskał inne spojrzenie – sercem, wiarą i zaufaniem. I taki hart ducha. Może zaczął się ucieczką z Wołynia?

Wołyń

Nie wygląda na swój wiek. 83 lat nie słychać ani w młodzieńczym głosie, ani nie widać w ruchach. Nie do wiary jest też to, że spędza tyle czasu w usytuowanej w podziemiach kościoła św. Teresy, pracowni. A przecież witraże to nie wszystko. Ks. Tadeusz Żurawski prowadzi też jedną z grup Domowego Kościoła i głosi kazania, w których przekazuje historię i prawdę o Wołyniu. Tam się urodził i stamtąd jako dziecko musiał uciekać. Jak mówi – spod siekiery. Z mamą i bratem. Tatę rzeź ominęła, „uratowali” go Rosjanie, zsyłając na Sybir.

– Nie mówię, że urodziłem się na Ukrainie, że urodziłem się w Związku Radzieckim, choć miałem tak w dowodzie – mówi. – To nie był Związek Radziecki – to była Polska – podkreśla. Opowiada też historie, które szklą oczy, a które widział i których doświadczył. Wraca na te tereny, ale jego wioski już nie ma. – Zapamiętałem sobie wszystkie ścieżki, wszystkie drogi, pamiętam całą tę ucieczkę z Polanówki do Łucka – mówi. Wspomina też, że kości mordowanych nadal walają się po lasach i łąkach.

Ale wspomina także dobrych Ukraińców, którzy pomagali Polakom. Ma sentyment do tamtej ziemi. – Teraz coraz więcej mówi się o Wołyniu, jestem proszony na rocznice, nawet drukiem moje kazania się ukazały, dużo książek teraz wychodzi, kto chce, to może sięgnąć do naszej wołyńskiej historii – mówi.

Ale w jego głosie, gdy wspomina tamten czas, jest smutek i tęsknota. Jego rodzina straciła tam ziemię, ojciec z armią Andersa dotarł pod Monte Cassino, potem mieszkał w Anglii. Po latach dołączyła do niego mama. Nie chcieli wracać, bo nie mieli już do czego. Przeżyli, ale część rodziny zginęła okrutnie wymordowana.

To trudne opowieści. Także dla mnie jako słuchacza. Bo sprawiają, że coś za gardło ściska. Dlatego tak podziwiam, zresztą nie tylko ja, tego pracowitego i dobrego człowieka, księdza, gawędziarza, artystę. Bo tylko uśmiecha się, gdy widzi zdziwienie, że prowadzi w parafii swoją grupę. – Normalnie pracuję, jakby nigdy nic – mówi. Potem pokazuje potłuczony witrażyk z orłem. – To zrobiony tuż po wojnie projekt ks. Kiliana – trafił tu, żebym go skleił – tłumaczy. I podkreśla, że nie jest twórcą, ale hobbystą, choć pewnie każdy, kogo spotkał, myśli inaczej – bo te setki witraży, które podziwiamy, to dzieło rąk i z pewnością też serca ks. Żurawskiego. A cały zarobek przeznaczany jest na cele charytatywne i kościelne.

CZYTAJ DALEJ

Znamy nowego administratora archidiecezji gdańskiej

2020-08-13 12:09

[ TEMATY ]

biskup

Bartkiewicz / Episkopat.pl

bp Jacek Jezierski

Dziś Ojciec Święty Franciszek mianował biskupa elbląskiego Jacka Jezierskiego administratorem apostolskim sede vacante archidiecezji gdańskiej. O decyzji Papieża poinformował dziś w południe Nuncjusz Apostolski w Polsce.

Funkcję tę bp Jacek Jezierski będzie pełnił do momentu mianowania przez Papieża nowego arcybiskupa metropolity gdańskiego. - Słowo administrator oznacza, że jego funkcja jest tymczasowa, a przymiotnik „apostolski” oznacza, ze władzę sprawuje w imieniu papieża i ma wszelkie uprawnienia biskupa diecezjalnego – wyjaśnia ks. Prof. Piotr Majer prawnik kościelny z uniwersytetu Jana Pawła II w Krakowie.

Przypominamy biogram bp. Jacka Jezierskiego:

Jacek Jezierski urodził się 23 grudnia 1949 r. w Olsztynie. W roku 1967 ukończył tamtejsze Liceum Ogólnokształcące im. K.I. Gałczyńskiego. W latach 1967-1974 studiował w Warmińskim Seminarium Duchownym Hosianum w Olsztynie. W roku 1968, wraz z innymi kolegami z roku, został powołany do odbycia dwuletniej zasadniczej służby wojskowej w Bartoszycach.

Święcenia kapłańskie przyjął w Olsztynie 16 czerwca 1974 r. w kościele parafialnym pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa [szafarz: bp Józef Drzazga]. Jako wikariusz pracował w parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Malborku [1974-1976] oraz parafii św. Mikołaja w Elblągu [1977-78], gdzie prowadził również duszpasterstwo głuchych i niewidomych.

Jest teologiem dogmatykiem [doktorat w KUL], specjalizuje się w historii teologii i ekumenizmie. Opublikował wiele artykułów, wyjaśniając m.in. wiele kwestii teologicznych w perspektywie dialogu ekumenicznego. Jest znawcą osoby oraz myśli sługi Bożego kard. Stanisława Hozjusza – biskupa warmińskiego.

Wykładał teologię dogmatyczną w Warmińskim Instytucie Teologicznym Olsztynie [1983–1999], w Wydziale Teologii UWM w Olsztynie [1999–2013] oraz w Kolegium Teologicznym w Kaliningradzie [1993– 2003]. W latach 1998-1999 reprezentował archidiecezję warmińską, w Zespole MEN ds. utworzenia Uniwersytetu w Olsztynie.

19 lutego 1994 r. został ustanowiony przez papieża Jana Pawła II biskupem pomocniczym archidiecezji warmińskiej ze stolicą tytularną Liberalia [dzisiejsza Algieria]. Święcenia biskupie przyjął 5 marca 1994 we współkatedrze św. Jakuba Apsotoła w Olsztynie. Głównym konsekratorem był: kard. Józef Glemp - Prymas Polski, a współkonsekratorami: abp Edmund Piszcz - arcybiskup metropolita warmiński oraz abp Tadeusz Gocłowski - arcybiskup metropolita gdański. Swoją dewizę biskupią - "Veritas Christi Liberat" [Prawda Chrystusa wyzwala] - wybrał dla upamiętnienia encykliki Jana Pawła II "Veritatis splendor". Odstąpił od zwyczaju ustanowienia herbu biskupiego.

W 1992 r. został mianowany kanonikiem rzeczywistym Kapituły Warmińskiej we Fromborku, a w 1994 wybrany jej prepozytem. Z jego inicjatywy odbyły się poszukiwania szczątków doczesnych Mikołaja Kopernika w katedrze fromborskiej. W roku 2004 rozpoczęły się prace archeologiczne, kierowane przez prof. dr. hab. Jerzego Gąssowskiego. Znaleziono szczątki, które po przeprowadzeniu badań specjalistycznych zostały zidentyfikowane jako należące do Wielkiego Astronoma.

Dnia 10 maja 2014 papież Franciszek mianował bp. Jacka Jezierskiego biskupem diecezjalnym diecezji elbląskiej. Diecezję objął kanonicznie 28 maja 2014, zaś 8 czerwca 2014 odbył ingres do katedry św. Mikołaja w Elblągu. W Wielki Czwartek 24 marca 2016 r. ogłosił zwołanie historycznego, bo pierwszego synodu diecezji elbląskiej pod hasłem "Dojrzali w wierze i życiu". Synod został uroczyście otwarty i rozpoczęty w dn. 17 września 2016.

W ramach pracy w Konferencji Episkopatu Polski, bp Jezierski w 1995 r. objął funkcję przewodniczącego Komisji Charytatywnej, a w 1998 przewodniczącego Zespołu do Dialogu Ekumenicznego z Kościołem Polskokatolickim. Został ponadto delegatem KEP ds. Ekumenicznej Inicjatywy „Theobalt”.

Obecnie w ramach KEP jest przewodniczącym Zespołu ds. Dialogu ze Wspólnotą Kościelną Polskokatolicką, członkiem Rady ds. Ekumenizmu, Rady Ekonomicznej, Komisji Rewizyjnej Fundacji "Dzieło Nowego Tysiąclecia" oraz Zespołu ds. Ruchów Intronizacyjnych, który przygotowywał Akt przyjęcia Jezusa Chrystusa za Króla i Pana [Łagiewniki 19 listopada 2016]. Ponad to jest także przewodniczącym Kapituły Promocja Godności Człowieka w ramach nagrody „Totus Tuus” Fundacji KEP „Dzieło Nowego Tysiąclecia”.

W swoich wypowiedziach bp Jezierski wiele uwagi poświęca sprawom formacji chrześcijańskiej i społecznym. Formację tę, zawsze rozumiał jako przygotowanie człowieka do dojrzałego i odpowiedzialnego uczestnictwa w życiu społecznym ojczyzny, miasta i regionu. Zna język niemiecki. Lubi poezję, zwłaszcza Czesława Miłosza i Marii Zientary-Malewskiej.

CZYTAJ DALEJ

15 sierpnia na Jasnej Górze – program obchodów

2020-08-13 19:32

[ TEMATY ]

Jasna Góra

Wniebowzięcie NMP

Bożena Sztajner/Niedziela

Ojcowie i bracia paulini zapraszają na Jasną Górę do uczestnictwa w obchodach uroczystości Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Tradycyjnie rozpoczną się one już wieczorem 14 sierpnia.

14 sierpnia, piątek, wigilia uroczystości

18.30 – Msza św. – przewodniczy kard. Kazimierz Nycz, metropolita warszawski; powitanie – o. Samuel Pacholski, przeor Jasnej Góry; szczyt jasnogórski

Po Mszy św. modlitwa uwielbienia – prowadzi zespół „Mocni w Duchu”

21.00 – Apel Jasnogórski w Kaplicy Matki Bożej – o. Kazimierz Maniecki

Czuwanie nocne – Ewangelizacyjna Piesza Pielgrzymka Salezjańska /bazylika/

21.00 – Koncert „Abba Ojcze” – Pielgrzymi śpiewają ulubione piosenki św. Jana Pawła II, błonia jasnogórskie / transmisja w TVP1

15 sierpnia, sobota, uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

5.30 – Godzinki

6.00 – Odsłonięcie Cudownego Obrazu Matki Bożej

Msza św. z homilią

8.00 – Msza św. Warszawskiej Pieszej Pielgrzymki; homilia – o. Samuel Pacholski, przeor Jasnej Góry /szczyt jasnogórski/

10.00 – Modlitwa za ojczyznę – prowadzi o. Nikodem Kilnar, Katolickie Liceum Ogólnokształcące w Częstochowie, Jasnogórski Kwartet Wokalny „Cantus” i Jasnogórski Oktet Dęty pod dyr. Marka Piątka /szczyt jasnogórski/

10.45 – Ingres biskupów

11.00 – Suma pontyfikalna – przewodniczy i homilię głosi abp Salvatore Pennacchio, Nuncjusz Apostolski w Polsce; powitanie – o. Arnold Chrapkowski, generał Zakonu Paulinów /szczyt jasnogórski/

poświęcenie ziół

14.30 – Droga Krzyżowa /wały jasnogórskie/

16.00 – Różaniec /Kaplica Matki Bożej/

18.30 – Procesja eucharystyczna /wały jasnogórskie/

19.00 – Msza św. z homilią – abp Wacław Depo, metropolita częstochowski /bazylika/

21.00 – Apel Jasnogórski – bp Józef Guzdek, biskup polowy Wojska Polskiego – Święto Wojska Polskiego /udział Kompanii Honorowej W.P. /Kaplica Matki Bożej/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję